Skip to main content

ഹിമാലയ യാത്രാനുഭവങ്ങൾ-9.

പ്രഫുല്ലൻ  തൃപ്പൂണിത്തുറ



 ബദരിനാഥക്ഷേത്രം -ഋഷികേശ്‌


കേദാർനാഥയാത്രയ്ക്കുശേഷം 27.09.2011 രാവിലെ പുറപ്പെട്ടതു ബദരീനാഥക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്കായിരുന്നു. ചതുർധാമങ്ങളുടെ ആദ്യവിവരണങ്ങളിൽ ബദരീനാഥമാഹാത്മ്യം പരാമർശിയ്ക്കപ്പെട്ടിരുന്നുവല്ലോ!
    പോകുന്നവഴി ഹോട്ടൽ 'ഇന്ദ്രലോകി'ലാണ്‌ പ്രഭാതഭക്ഷണം കഴിച്ചതു. അവിടെ ഇഡ്ഡലിയായിരുന്നു പലഹാരം. ആഴ്ചകൾക്കുശേഷം ലഭിച്ചതുകൊണ്ട്‌ ഒരത്ഭുതംപോലെ ഇഷ്ടഭക്ഷണം കഴിച്ച്‌ അവിടെനിന്നും യാത്രതുടർന്നു. പിറ്റേന്നു ഉച്ചയ്ക്ക്‌ ബദരീനാഥക്ഷേത്രത്തിലെത്തിയപ്പോൾ ഉച്ചയ്ക്കു കൃത്യം രണ്ടരമണി. ഉച്ചപൂജകഴിഞ്ഞു ക്ഷേത്രനട അടച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു. 




ബദരിനാഥ ക്ഷേത്രം

    സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും 10585 അടി ഉയരത്തിൽ 'അളകാപുരിഹിമാനി'യിൽ നിന്നും ഉത്ഭവിക്കുന്ന അളകനന്ദയുടെ വലതുതീരത്ത്‌ നര-നാരായൺ കൊടുമുടികൾക്കിടയിൽ ഈ അതിപുരാതനക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ശ്രീശങ്കരൻ പുനഃപ്രതിഷ്ഠയും ക്ഷേത്രപുനരുദ്ധാരണവും നടത്തിയക്ഷേത്രമാണു ഇന്നുനാം കാണുന്നത്‌.
    ഏതൊരു ഭക്തന്റെയും തീർത്ഥാടനം പൂർത്തിയാകണമെങ്കിൽ ബദരീനാഥക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനം നടത്തിയിരിയ്ക്കണമെന്നാണ്‌ പണ്ഡിതമതം. നാം ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക്‌ പ്രവേശിയ്ക്കുന്നതു സഭാമണ്ഡപത്തിലൂടെയാണ്‌. അവിടെനിന്നും നോക്കുമ്പോൾ ബദരീനാഥവിഗ്രഹം കാണാം. സഭാമണ്ഡപത്തിൽ നിന്നും ദർശനമണ്ഡപത്തിലേയ്ക്കും അവിടെനിന്നും ശ്രീകോവിലിന്റെ മുമ്പിലേയ്ക്കും പ്രവേശിയ്ക്കാം. ഗർഭഗൃഹത്തിന്റെ ഉള്ളിലാണ്‌ ബദരീനാഥന്റെ പത്മാസനത്തിലിരിയ്ക്കുന്ന നിലയിലുള്ള വിഗ്രഹം സാളഗ്രാമത്തിൽ തീർത്ത ബദരീനാഥവിഗ്രഹത്തിന്റെ ഇരുവശങ്ങളിലുമായി ഗണപതി, ലക്ഷ്മീദേവി, കുബേരൻ, ഉദ്ധവർ, നരൻ,നാരദൻ, ചതുർഭുജനാരായണൻ, ഗരുഡൻ എന്നീ ദേവന്മാരുടെ പ്രതിഷ്ഠകളുമുണ്ട്‌.
    ഹിമാലയയാത്രയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ തണുപ്പ്‌ അനുഭവപ്പെട്ടതു ബദരീനാഥിലായിരുന്നു. പതിവുഡ്രസ്സുകൾക്കു പുറമെ തണുപ്പിനെ അതിജീവിയ്ക്കാൻ, മങ്കിക്യാപ്‌, കയ്യുറ, കാലുറ തുടങ്ങി എല്ലാ സജ്ജീകരണങ്ങളും അണിഞ്ഞിരുന്നു. എന്നിട്ടും കൈവിരലുകൾ മരവിച്ചു. തൊലിചുളുങ്ങി. ഏതായാലും സർവ്വശക്തിയുമപയോഗിച്ച്‌ തണുപ്പുസഹിച്ചു.
    നടതുറന്നയുടനെ ക്ഷേത്രദർശനം കഴിഞ്ഞ്‌ താഴെ കുതിച്ചൊഴുകുന്ന അളകനന്ദയുടെ പുണ്യതീർത്ഥക്കരയിൽ കഴിഞ്ഞ 21 തലമുറകളിലെ അന്തരിച്ച എല്ലാ സ്വന്തക്കാരുടേയും ബന്ധുക്കളുടെയും പേരിൽ പിതൃതർപ്പണവും ബലികർമ്മങ്ങളും നടത്തി. തണുപ്പിൽ നിന്നും രക്ഷപ്പെട്ട്‌ വളരെവേഗം തന്നെ ഞങ്ങളുടെ ടൂറിസ്റ്റ്‌ ബസ്സ്‌ അവിടെനിന്നും തിരക്കിട്ടു മടങ്ങി.
    യാത്രാമധ്യേ സാളഗ്രാമങ്ങളും,വിഷ്ണുപാദവും, മറ്റു ചെറു വിഗ്രഹങ്ങളും വിൽക്കുന്ന നിരവധി ചെറുകടകൾ കണ്ടു. ചിലേടത്തു ഇറങ്ങി പലരും പല അപൂർവ്വ വസ്തുക്കളും സാമഗ്രികളും വാങ്ങി.
    രാത്രി പീപ്പിൽകോണിൽ താമസിച്ചു. പിറ്റേന്നു രാവിലെ ഋഷികേശിലേയ്ക്കു മടങ്ങി. സാധാരണയായി ഹരിദ്വാറിൽ നിന്നും ഋഷികേശ്‌ വഴിയ്ക്കാണ്‌ ചതുർധാമയാത്ര തുടങ്ങുന്നത്‌. എന്നാലിവിടെ ട്രാവൽ ഏജന്റിന്റേയും വണ്ടിയുടേയും സൗകര്യാർത്ഥം ഇങ്ങിനെ ഋഷികേശ്‌ യാത്ര മടക്കയാത്രയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയത്‌. ഋഷികേശിലെത്തിയപ്പോൾ അവിടത്തെ പ്രസിദ്ധമായ ഗംഗാക്ഷേത്രത്തിലും രാധാകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിലും, ലക്ഷ്മണക്ഷേത്രത്തിലും ദർശനം നടത്തി. ശാരീരികാസ്വസ്ഥതകളോ മറ്റസൗകര്യങ്ങളോ മൂലം ചതുർധാമയാത്ര സാധിയ്ക്കാത്തവർ ഋഷികേശിൽവെച്ച്‌ ഹിമാലയയാത്ര അവസാനിപ്പിച്ചു മടങ്ങുന്നു.
    അവിടത്തെ ടൂറിസ്റ്റുഡിപ്പാർട്ടുമന്റിന്റെയും ക്ഷേത്രട്രസ്റ്റുകളുടെയും മേൽനോട്ടത്തിൽ ഏറ്റവും നല്ല രുദ്രാക്ഷവും നല്ല സ്ഫടികമാലകളും വാങ്ങാവുന്ന നല്ല ഷോർറൂമുകളുണ്ട്‌. ഒരു വലിയ വ്യാപാരകേന്ദ്രമാണത്‌.
    ഋഷികേശിനെസ്പർശിച്ചുകൊണ്ടൊഴുകുന്ന ഗംഗാനദിയുടെ കുറുകെയുള്ള പാലത്തിലൂടെ പലവട്ടം നടന്നു. അവിടെ നിന്നു മാത്രം ലഭിയ്ക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക അനുഭൂതിവിശേഷം വേണ്ടുവോളം ആസ്വദിച്ചു.

തുടരും....

Popular posts from this blog

തെങ്ങിൻ തൈ നടാൻ കാലമായി; 50 വർഷത്തെ മുന്നിൽ കണ്ട്‌...

ആർ. ജ്ഞാനദേവൻ
ഡെപ്യൂട്ടി ഡയറക്ടർ, നാളികേര വികസന ബോർഡ്‌, കൊച്ചി - 11

ചുരുങ്ങിയത്‌ 50 വർഷത്തെയെങ്കിലും വിളവ്‌ പ്രതീക്ഷിച്ച്‌ വേണം  ഇനി തെങ്ങുകൾ നടാൻ. കൂടുതൽ ഉത്പാദനം നൽകുന്ന മികച്ച ഗുണമേന്മ തെങ്ങിൻ തൈകൾ മാത്രം തെരഞ്ഞെടുത്ത്‌ നടണം. എങ്കിൽ മാത്രമെ അത്‌ രണ്ടു മൂന്നു വർഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ ആദായം നൽകുകയുള്ളു. തെങ്ങുകൾ നേരത്തെ  കായ്ച്ചു തുടങ്ങിയാലെ കർഷകന്‌ അതുകൊണ്ട്‌ സാമ്പത്തിക നേട്ടം ഉണ്ടാവുകയുള്ളു.

വേനൽ മഴ യഥാസമയം എത്തിയതിനാൽ തെങ്ങിൻ തൈ വയ്ക്കാൻ പറ്റിയ സമയമാണിത്‌. ഈ സമയത്ത്‌ ഗുണമേ?യുള്ള തെങ്ങിൻ തൈകൾ വാങ്ങി നട്ടാൽ മഴക്കാലത്തോടെ തൈകൾ വേരു പിടിക്കുകയും വെയ്ക്കുന്ന എല്ലാ തൈകളും പിടിച്ചു കിട്ടുകയും ചെയ്യും. തേങ്ങയ്ക്ക്‌ ഒരു കാലത്തും ലഭിക്കാതിരുന്ന ഏറ്റവും ഉയർന്ന വില ലഭിക്കുന്നതിനാൽ തെങ്ങിൻ തൈ വെച്ചുപിടിപ്പിക്കാൻ പൊതുവേ ജനങ്ങൾ താൽപര്യം കാണിക്കുന്ന കാലമാണിത്‌. എന്നാൽ ഏത്‌ ഇനം തൈ വയ്ക്കണം, ഗുണമേ?യുള്ള തൈ എവിടെ കിട്ടും, എത്രയും പെട്ടെന്ന്‌ കായ്ക്കുന്ന തൈ നടണം, ഉയരം കുറഞ്ഞ ഇനമായിരിക്കണം, ഇവതൊക്കെയാണ്‌ തെങ്ങിൻ തൈ നടാനായി ഉദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ കർഷകരുടെ മനസ്സിലെ ചിന്തകൾ.  നടുന്ന തൈകൾ തോട്ടത്തിൽ പ്രക…

ജൈവവളം മാത്രം പോരേ?

ആർ. ജ്ഞാനദേവൻ
അസി. ഡയറക്ടർ (ഡെപ്യൂട്ടേഷനിൽ), നാളികേര വികസന ബോർഡ്‌

കഴിഞ്ഞ 28 വർഷമായി ഈ ലേഖകൻ പങ്കെടുത്ത കാർഷിക സെമിനാറുകളിൽ കേരകർഷകർ സ്ഥിരമായി ചോദിക്കുന്ന ഒരു ചോദ്യമാണ്‌ തെങ്ങിന്‌ ജൈവവളം മാത്രം ചേർത്താൽ പോരെയെന്ന്‌. തെങ്ങിന്‌ വളം ചെയ്യുമ്പോൾ നാം ആദ്യം ഓർക്കേണ്ടത്‌ ജൈവവളപ്രയോഗം തന്നെയെന്നതിൽ സംശയമില്ല. കാരണം ഇന്ന്‌ നമ്മുടെ ഭൂരിഭാഗം തെങ്ങിൻ തടങ്ങളിലും വർഷം തോറും വേണ്ടത്ര ജൈവവളം ചേർത്ത്‌ കൊടുക്കാത്തതിനാൽ ഫലഭൂയിഷ്ഠത നഷ്ടപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്‌. വേണ്ടത്ര ജൈവാംശം ചേർത്ത്‌ തെങ്ങിൻ തടത്തിലെ മണ്ണിന്റെ ആരോഗ്യം വീണ്ടെടുക്കുകയാണ്‌ നാം ആദ്യം ചെയ്യേണ്ടത്‌. രാസവളം ശുപാർശ ചെയ്ത അളവിൽ നൽകിയാലും തെങ്ങിൻ തടത്തിൽ വേണ്ടത്ര ജൈവാംശം ഇല്ലെങ്കിൽ അതുകൊണ്ടുള്ള ഗുണം തെങ്ങിന്‌ ലഭിക്കില്ല എന്നതാണ്‌ വാസ്തവം. ഉദാഹരണമായി യൂറിയ എന്ന രാസവളം തെങ്ങിൻ തടത്തിൽ വിതറിയാൽ തടത്തിലെ മണ്ണിൽ ജൈവാംശം ഉണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമേ ഈ വളത്തിലെ പോഷകങ്ങൾ തെങ്ങിന്‌ വലിച്ചെടുക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ. അതായത്‌ ഈ വളത്തിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന പാക്യജനകത്തെ വലിച്ചെടുക്കാൻ പാകത്തിലാക്കുന്ന രാസപ്രവർത്തനത്തെ സഹായിക്കുന്ന ചില എൻസൈമുകൾ പുറപ്പെടുവിക്ക…

കാർട്ടൂൺ കവിതകൾ

ജി.ഹരിനീലഗിരി

1) അയ്യപ്പൻ
അയ്യപ്പന്റമ്മ നെയ്യപ്പം ചുട്ടു.
കാക്കകൊത്തി കടലിലിട്ടീല.
മുക്കുവപ്പിള്ളേരു മുങ്ങിയെടുത്തീല.
തട്ടാപ്പിള്ളേരു തട്ടിപ്പറിച്ചീല.
വാണിയപ്പിള്ളേരു വായിലുമിട്ടീല.
അയ്യപ്പൻ തന്നെ നെയ്യപ്പം തിന്നു!
2) നിരൂപഹയൻ
മണ്ഡൂകം കൂപത്തിൽ നിന്നിറങ്ങി.
കൂപത്തിനാശ്വാസമായി.
മണ്ഡൂകത്തിനും.
ഇരുവർക്കുമിവ്വിധമാശ്വാസമാകീടിലും
മണ്ഡൂകം മണ്ഡൂകമല്ലാതായീടുമോ?!
കൂപം കൂപവും?!
സർ?
3) കല്യാണരാമൻ
കല്യാണരാമൻ ജമീലയോടു പറഞ്ഞു;
ആഴ്ചപ്പതിപ്പിലോട്ടു കയറിക്കിടക്കെടീ,
ഞാൻ നിന്നെ ഒന്നു ...........!
4) ഫെമിനിഷം
ഇതെൻ വക്ഷോജങ്ങൾ.
ഇതെൻ യോനി.
ഇതെൻ ജഘനങ്ങൾ.
ഇതെൻ കാർക്കൂന്തൽ.
ഇതെല്ലാ-
മെല്ലാ മെല്ലാ-
മെന്റേതെന്റേതെന്റേതു മാത്രം!
5) 40+
പ്രണയമേ,
എന്റെ വഴികളിൽ
എന്നും നീയുണ്ടായിരുന്നു..
7ലും,
17ലും,
37ലും.
ഇപ്പോൾ
40+ ന്റെ നരപ്പിലും.
കന്യകയുടെ നെഞ്ചിലെ പ്രാവിൻകൂടുപോൽ
എന്നുള്ളിലെഫ്ഫെം സംഗീതമായ്‌
പ്രണയമേ,
നീ കിടന്നു
പിട പിടിയ്ക്കുകയാണ്‌...
6)ചുള്ളൻ
വയലാർ കവിയല്ലെന്നു
(പണ്ടൊരിക്കൽ)
ഗുണ്ടൊരെണ്ണം പൊട്ടിച്ചൂ.
ചുള്ളിയും കാടുമെല്ലാം പോയ്‌
ഗൗതമസുധാംശുവായ്ത്തീർന്നു! 7) A.M എന്റെ റേഡിയോ.
പൊന്നു റേഡിയോ.
എന്റെ കൗമാരദിനങ്ങളെ
പാടിയുണർ…